Dia de Muertos, Allerheiligen, Allerzielen en Halloween

Eten, drinken en dansen op het graf van overleden dierbaren. In westerse landen is het nog vreemd en soms ‘not done’. Maar in Mexico is het groot feest op 31 oktober en 1 en 2 november. Zij vieren dan de Dag van de Doden (Dia de Muertos).

 

Traditioneel feest

Het feest is ontstaan uit oude Azteekse gebruiken. Tijdens de kolonisatie werd het feest onder invloed van de katholieke Spanjaarden verplaatst naar de katholieke feestdag Allerheiligen en Allerzielen. Mexicanen geloven dat de dood een verlenging is van het leven. Dat het geen einde is, maar een natuurlijk proces dat continu doorgaat. Dit feest herinnert hun aan deze connectie van leven en dood. Een mooie gedachte.

Het feest begint op de avond van 31 oktober. De geesten van overleden kinderen komen dan naar de aarde om op 1 november met hun familie de Dag van de Doden te vieren . Op 2 november is het de beurt aan de geesten van volwassenen om terug naar de aarde te komen om bij hun familie te zijn.

De Mexicaanse bevolking is dagenlang bezig met de voorbereiding. Men maakt altaars met offers zoals het lievelingseten van de overledene, fruit, bloemen, drank, kleurrijke slingers, etc. Het brood ‘pan de muerto’ wordt gegeten en als offer gelegd op het graf en altaar. Kleurrijk versierde schedels worden gemaakt en mensen schminken en verkleden zich als wandelende skeletten. Favoriete voorwerpen van overledenen worden bij het altaar neergezet en er is een overvloed aan eten en drinken. Mensen maken muziek en dansen.

 

Allerheiligen

1 november is ook een feestdag voor christenen. Op die dag worden alle heiligen en martelaren van de rooms-katholieke kerk herdacht en vereerd.

 

Allerzielen

Op 2 november, de dag van Allerzielen, worden alle overledenen herdacht. Er wordt een speciale eucharistieviering gehouden die is gericht op het herdenken van de doden. Op deze dag wordt ook speciaal gebeden voor mensen die het jaar ervoor zijn overleden en die nog niet in de hemel zijn opgenomen. Het kruisje wat tijdens de uitvaart van de overledene in de kerk is opgehangen wordt op de eerstvolgende dag van Allerzielen door de familie opgehaald.

Ook bezoeken veel mensen de graven van dierbaren. Op de graven worden vaak bloemen gelegd en kaarsjes gebrand.

 

Halloween

Halloween is een samensmelting van verschillende culturen en godsdiensten.

Het wordt gevierd aan de vooravond van Allerheiligen en is afgeleid van Hallow-e’en, oftewel All Hallows Eve (de avond voor Allerheiligen).

De oorsprong van Halloween ligt bij de Oude Kelten. Zij vierden Samain of Samhain, het nieuwjaarsfeest van 31 oktober op 1 november. Ze vierden de overgang van de zomer naar de winter en geloofden dat geesten van overledenen hen die avond bezochten. Om de geesten van de overledenen te verwelkomen brandden ze kaarsen voor de deur en zetten er lekker eten klaar. Om kwade geesten buiten de deur te houden droegen ze enge afschrikkende maskers. Waarschijnlijk ligt daar de oorsprong van de verkleedtraditie op Halloween.

 

De gemene deler: eren en herdenken

Verschillende feesten met als gemene deler: het eren en herdenken van dierbare overledenen.

Vorig jaar haalde ik met mijn familie het kruisje van mijn moeder op in de kerk. Ze overleed in september 2018. Dit keer ga ik naar haar graf, brand er een kaarsje en denk met liefde aan haar en aan al het moois wat ze me heeft gegegeven.

Hoe gedenk jij jouw overleden dierbare?

Wil je erover praten? Wees welkom. Ik luister. Neem hier contact met me op.

Wil je meer weten over hoe de dag van de doden in Mexico wordt gevierd?

Kijk dan naar deze aflevering van de documentaire reeks ‘Last Days’. Hierin brengt Lieve Blancquaert ‘Dia de Muertos’ in beeld.

Er is ook een prachtige animatiefilm gemaakt over dit feest in Mexico. COCO. Over leven en dood, familie en de liefde. Hier vind je de trailer.

Via deze link vind je een reportage over Allerzielen.